4.5 C
Milano
venerdì, Dicembre 2, 2022
spot_img
HomeAdi ParvaLa vacca dei desideri 173

La vacca dei desideri 173

CAITRARATHA PARVA
(Il libro di Citraratha)

SEZIONE 173
La vacca dei desideri

अर्जुन उवाच ।
किंनिमित्तम अभूद वैरं विश्वामित्र वसिष्ठयॊः ।
वसतॊर आश्रमे पुण्ये शंस नः सर्वम एव तत ॥१॥
arjuna uvāca |
kiṃnimittam abhūd vairaṃ viśvāmitra vasiṣṭhayoḥ |
vasator āśrame puṇye śaṃsa naḥ sarvam eva tat ||1||

Arjuna disse: “Mentre risiedevano nel santo ashrama, per quale motivo sorse l’inimicizia tra Vishvamitra e Vasishtha? Raccontaci tutto ciò.”

गन्धर्व उवाच ।
इदं वासिष्ठम आख्यानं पुराणं परिचक्षते ।
पार्थ सर्वेषु लॊकेषु यथावत तन निबॊध मे ॥२॥
gandharva uvāca |
idaṃ vāsiṣṭham ākhyānaṃ purāṇaṃ paricakṣate |
pārtha sarveṣu lokeṣu yathāvat tan nibodha me ||2||

Il Gandharva disse: “O figlio di Pritha, questa antica storia di Vasishtha viene raccontata, in tutti i mondi ascolta da me come fu.

कन्यकुब्जे महान आसीत पार्थिवॊ भरतर्षभ ।
गाधीति विश्रुतॊ लॊके सत्यधर्मपरायणः ॥३॥
kanyakubje mahān āsīt pārthivo bharatarṣabha |
gādhīti viśruto loke satyadharmaparāyaṇaḥ ||3||

O toro dei Bharata, nella città di Kanyakubja vi era il grande sovrano Gadhin, così era chiamato al mondo quel fedele a dharma e verità.

तस्य धर्मात्मनः पुत्रः समृद्धबलवाहनः ।
विश्वामित्र इति खयातॊ बभूव रिपुमर्दनः ॥४॥
tasya dharmātmanaḥ putraḥ samṛddhabalavāhanaḥ |
viśvāmitra iti khyāto babhūva ripumardanaḥ ||4||

Quell’anima pia aveva un figlio fornito di forza ed energia, Vishvamitra così era chiamato quel tormenta nemici.

स चचार सहामात्यॊ मृगयां गहने वने ।
मृगान विध्यन वराहांश च रम्येषु मरु धन्वसु ॥५॥
sa cacāra sahāmātyo mṛgayāṃ gahane vane |
mṛgān vidhyan varāhāṃś ca ramyeṣu maru dhanvasu ||5||

Era intento alla caccia assieme ai ministri in una selva deserta, e uccidendo animali e cinghiali, in piacevoli luoghi deserti.

वयायामकर्शितः सॊ ऽथ मृगलिप्सुः पिपासितः ।
आजगाम नरश्रेष्ठ वसिष्ठस्याश्रमं परति ॥६॥
vyāyāmakarśitaḥ so ‘tha mṛgalipsuḥ pipāsitaḥ |
ājagāma naraśreṣṭha vasiṣṭhasyāśramaṃ prati ||6||

Stanco per la fatica di raggiungere una preda, e assetato, giungeva quel migliore dei sovrani, verso l’ashrama di Vasishtha.

तम आगतम अभिप्रेक्ष्य वसिष्ठः शरेष्ठभाग ऋषिः ।
विश्वामित्रं नरश्रेष्ठं परतिजग्राह पूजया ॥७॥
tam āgatam abhiprekṣya vasiṣṭhaḥ śreṣṭhabhāg ṛṣiḥ |
viśvāmitraṃ naraśreṣṭhaṃ pratijagrāha pūjayā ||7||

Vasishtha quell’ottimo rishi, scorgendo arrivare Vishvamitra il migliore dei sovrani, lo accoglieva con onore.

पाद्यार्घ्याचमनीयेन सवागतेन च भारत ।
तथैव परतिजग्राह वन्येन हविषा तथा ॥८॥
pādyārghyācamanīyena svāgatena ca bhārata |
tathaiva pratijagrāha vanyena haviṣā tathā ||8||

O Bharata, con un benvenuto e con un vaso d’acqua ospitale per i piedi, quindi lo accoglieva con frutta selvatica e burro.

तस्याथ कामधुग धेनुर वसिष्ठस्य महात्मनः ।
उक्ता कामान परयच्छेति सा कामान दुदुहे ततः ॥९॥
tasyātha kāmadhug dhenur vasiṣṭhasya mahātmanaḥ |
uktā kāmān prayaccheti sā kāmān duduhe tataḥ ||9||

Allora Vasishtha mahatma, aveva la mucca Kamadhu, chiedendole quanto desiderato, ella con il latte quindi lo dava.

गराम्यारण्या ओषधीश च दुदुहे पय एव च ।
षड्रसं चामृतरसं रसायनम अनुत्तमम ॥१०॥
grāmyāraṇyā oṣadhīś ca duduhe paya eva ca |
ṣaḍrasaṃ cāmṛtarasaṃ rasāyanam anuttamam ||10||

E latte produce mungendola, dai sei gusti, di erbe coltivate e selvatiche e dal gusto di amrita il supremo elisir.

भॊजनीयानि पेयानि भक्ष्याणि विविधानि च ।
लेह्यान्य अमृतकल्पानि चॊष्याणि च तथार्जुन ॥११॥
bhojanīyāni peyāni bhakṣyāṇi vividhāni ca |
lehyāny amṛtakalpāni coṣyāṇi ca tathārjuna ||11||

O Arjuna, e vari altri cibi liquidi e solidi e nettari da bere simili all’amrita.

तैः कामैः सर्वसंपूर्णैः पूजितः स महीपतिः ।
सामात्यः सबलश चैव तुतॊष स भृशं नृपः ॥१२॥
taiḥ kāmaiḥ sarvasaṃpūrṇaiḥ pūjitaḥ sa mahīpatiḥ |
sāmātyaḥ sabalaś caiva tutoṣa sa bhṛśaṃ nṛpaḥ ||12||

Onorato il sovrano coi suoi ministri e soldati con tutti questi desiderabili e abbondanti cibi, il sovrano era fortemente soddisfatto.

षड आयतां सुपार्श्वॊरुं तरिपृथुं पञ्च संवृताम ।
मण्डूकनेत्रां सवाकारां पीनॊधसम अनिन्दिताम ॥१३॥
ṣaḍ āyatāṃ supārśvoruṃ tripṛthuṃ pañca saṃvṛtām |
maṇḍūkanetrāṃ svākārāṃ pīnodhasam aninditām ||13||

Dotata delle sei lunghezze, bei fianchi e cosce, le cinque parti ben ampie, occhi di rana, bell’aspetto, larghe mammelle e senza difetti.

सुवालधिः शङ्कुकर्णां चारु शृङ्गां मनॊरमाम ।
पुष्टायत शिरॊग्रीवां विस्मितः सॊ ऽभिवीक्ष्य ताम ॥१४॥
suvāladhiḥ śaṅkukarṇāṃ cāru śṛṅgāṃ manoramām |
puṣṭāyata śirogrīvāṃ vismitaḥ so ‘bhivīkṣya tām ||14||

Bella coda, orecchi appuntiti, belle corna e attraente, testa e collo ben nutriti, meravigliato egli vedendola

अभिनन्दति तां नन्दीं वसिष्ठस्य पयस्विनीम ।
अब्रवीच च भृशं तुष्टॊ विश्वामित्रॊ मुनिं तदा ॥१५॥
abhinandati tāṃ nandīṃ vasiṣṭhasya payasvinīm |
abravīc ca bhṛśaṃ tuṣṭo viśvāmitro muniṃ tadā ||15||

si rallegrava per quella felice produttrice di latte di Vasishtha e molto contendo diceva allora Vishvamitra al muni:

अर्बुदेन गवां बरह्मन मम राज्येन वा पुनः ।
नन्दिनीं संप्रयच्छस्व भुङ्क्ष्व राज्यं महामुने ॥१६॥
arbudena gavāṃ brahman mama rājyena vā punaḥ |
nandinīṃ saṃprayacchasva bhuṅkṣva rājyaṃ mahāmune ||16||

“O grande muni, per dieci milioni di vacche, oppure per il mio regno, dammi Nandini e goditi il regno.”

वसिष्ठ उवाच ।
देवतातिथिपित्रर्थम आज्यार्थं च पयस्विनी ।
अदेया नन्दिनीयं मे राज्येनापि तवानघ ॥१७॥
vasiṣṭha uvāca |
devatātithipitrartham ājyārthaṃ ca payasvinī |
adeyā nandinīyaṃ me rājyenāpi tavānagha ||17||

O senza macchia, per i Deva, i Pitri e gli ospiti e per il burro sacrificale è questa mucca, Nandini non si può dare neppure per il tuo regno.”

विश्वामित्र उवाच ।
कषत्रियॊ ऽहं भवान विप्रस तपःस्वाध्यायसाधनः ।
बराह्मणेषु कुतॊ वीर्यं परशान्तेषु धृतात्मसु ॥१८॥
viśvāmitra uvāca |
kṣatriyo ‘haṃ bhavān vipras tapaḥsvādhyāyasādhanaḥ |
brāhmaṇeṣu kuto vīryaṃ praśānteṣu dhṛtātmasu ||18||

Vishvamitra disse: “Io sono uno kshatriya e tu un brahmana dedito allo studio e al tapas, quale forza vi è nei brahmana dediti alla pace e dalle ferme anime?

अर्बुदेन गवां यस तवं न ददासि ममेप्सिताम ।
सवधर्मं न परहास्यामि नयिष्ये ते बलेन गाम ॥१९॥
arbudena gavāṃ yas tvaṃ na dadāsi mamepsitām |
svadharmaṃ na prahāsyāmi nayiṣye te balena gām ||19||

Quella vacca da me voluta, che tu non mi dai per dieci milioni di altre, io prenderò con la forza, non deriderò il mio dharma.”

वसिष्ठ उवाच ।
बलस्थश चासि राजा च बाहुवीर्यश च कषत्रियः ।
यथेच्छसि तथा कषिप्रं कुरु तवं मा विचारय ॥२०॥
vasiṣṭha uvāca |
balasthaś cāsi rājā ca bāhuvīryaś ca kṣatriyaḥ |
yathecchasi tathā kṣipraṃ kuru tvaṃ mā vicāraya ||20||

Vasishtha disse: “o re, sei pieno di forza e uno kshatriya con la forza nelle braccia, quanto desideri rapido compi non tentennare.”

गन्धर्व उवाच ।
एवम उक्तस तदा पार्थ विश्वामित्रॊ बलाद इव ।
हंसचन्द्र परतीकाशां नन्दिनीं तां जहार गाम ॥२१॥
gandharva uvāca |
evam uktas tadā pārtha viśvāmitro balād iva |
haṃsacandra pratīkāśāṃ nandinīṃ tāṃ jahāra gām ||21||

Il Gandharva disse: “o figlio di Pritha, allora Vishvamitra così apostrofato, quasi con forza prendeva la vacca Nandini color di luna o di oca selvatica.

कशा दण्डप्रतिहता काल्यमाना ततस ततः ।
हम्भायमाना कल्याणी वसिष्ठस्याथ नन्दिनी ॥२२॥
kaśā daṇḍapratihatā kālyamānā tatas tataḥ |
hambhāyamānā kalyāṇī vasiṣṭhasyātha nandinī ||22||

E battendola con un bastone e una frusta la trascinava qua e là, allora muggendo la bella Nandini verso Vasishtha.

आगम्याभिमुखी पार्थ तस्थौ भगवद उन्मुखी ।
भृशं च ताड्यमानापि न जगामाश्रमात ततः ॥२३॥
āgamyābhimukhī pārtha tasthau bhagavad unmukhī |
bhṛśaṃ ca tāḍyamānāpi na jagāmāśramāt tataḥ ||23||

O figlio di Pritha, andata si fermava rivolta al venerabile, e pur violentemente colpita non si muoveva dall’ashrama.

वसिष्ठ उवाच ।
शृणॊमि ते रवं भद्रे विनदन्त्याः पुनः पुनः ।
बलाद धृयसि मे नन्दिक्षमावान बराह्मणॊ हय अहम ॥२४॥
vasiṣṭha uvāca |
śṛṇomi te ravaṃ bhadre vinadantyāḥ punaḥ punaḥ |
balād dhṛyasi me nandikṣamāvān brāhmaṇo hy aham ||24||

Vasishtha disse: “O bella, o Nandini, sto udendo il tuo muggito, mentre ti lamenti continuamente, con la forza sei portata via e io sono un pacifico brahmana.”

गन्धर्व उवाच ।
सा तु तेषां बलान नन्दी बलानां भरतर्षभ ।
विश्वामित्र भयॊद्विग्ना वसिष्ठं समुपागमत ॥२५॥
gandharva uvāca |
sā tu teṣāṃ balān nandī balānāṃ bharatarṣabha |
viśvāmitra bhayodvignā vasiṣṭhaṃ samupāgamat ||25||

Il Gandharva disse: “O toro dei Bharata, Nandini per la forza di quei soldati mossa a timore di Vishvamitra si rifugiava da Vasishtha.

गौर् उवाच ।
पाषाण दण्डाभिहतां करन्दन्तीं माम अनाथवत ।
विश्वामित्रबलैर घॊरैर भगवन किम उपेक्षसे ॥२६॥
gaur uvāca |
pāṣāṇa daṇḍābhihatāṃ krandantīṃ mām anāthavat |
viśvāmitrabalair ghorair bhagavan kim upekṣase ||26||

La vacca disse: “O venerabile, lamentandomi come una vedova sono battuta con bastoni e spiedi dai crudeli soldati di Vishvamitra che cosa aspetti?”

गन्धर्व उवाच ।
एवं तस्यां तदा पर्थ धर्षितायां महामुनिः ।
न चुक्षुभे न धैर्याच च विचचाल धृतव्रतः ॥२७॥
gandharva uvāca |
evaṃ tasyāṃ tadā partha dharṣitāyāṃ mahāmuniḥ |
na cukṣubhe na dhairyāc ca vicacāla dhṛtavrataḥ ||27||

Il Gandharva disse: “O figlio di Pritha, il grande muni essendo ella così maltrattata non si agitava né si allontanava dalla saggezza quel fermo nei voti.

वसिष्ठ उवाच ।
कषत्रियाणां बलं तेजॊ बराह्मणानां कषमा बलम ।
कषमा मां भजते तस्माद गम्यतां यदि रॊचते ॥२८॥
vasiṣṭha uvāca |
kṣatriyāṇāṃ balaṃ tejo brāhmaṇānāṃ kṣamā balam |
kṣamā māṃ bhajate tasmād gamyatāṃ yadi rocate ||28||

Vasishtha disse: “La violenza è la forza degli kshatriya e la pace quella dei brahmana, io sono fornito della pace interiore, perciò vai pure se lo credi.”

गौर् उवाच ।
किं नु तयक्तास्मि भगवन यद एवं मां परभाषसे ।
अत्यक्ताहं तवया बरह्मन न शक्या नयितुं बलात ॥२९॥
gaur uvāca |
kiṃ nu tyaktāsmi bhagavan yad evaṃ māṃ prabhāṣase |
atyaktāhaṃ tvayā brahman na śakyā nayituṃ balāt ||29||

La vacca disse: “O bhagavan, o brahmana, mi vuoi dunque abbandonare che così tu mi parli? Senza che tu mi abbandoni io non posso essere rapita con la forza.”

वसिष्ठ उवाच ।
न तवां तयजामि कल्याणि सथीयतां यदि शक्यते ।
दृढेन दाम्ना बद्ध्वैव वत्सस ते हरियते बलात ॥३०॥
vasiṣṭha uvāca |
na tvāṃ tyajāmi kalyāṇi sthīyatāṃ yadi śakyate |
dṛḍhena dāmnā baddhvaiva vatsas te hriyate balāt ||30||

Vasishtha disse: “O nobile, io non voglio lasciarti, resta se ne sei capace, legato con corda robusta il tuo vitello è rapito con la forza.”

गन्धर्व उवाच ।
सथीयताम इति तच छरुत्वा वसिष्ठस्या पयस्विनी ।
ऊर्ध्वाञ्चित शिरॊग्रीवा परबभौ घॊरदर्शना ॥३१॥
gandharva uvāca |
sthīyatām iti tac chrutvā vasiṣṭhasyā payasvinī |
ūrdhvāñcita śirogrīvā prababhau ghoradarśanā ||31||

Il Gandharva disse: “Quella vacca udendo “Resta” detto da Vasishtha, alzata la testa e incurvato il collo, appariva di terribile aspetto.

करॊधरक्तेक्षणा सा गौर हम्भार वधन सवना ।
विश्वामित्रस्य तत सैन्यं वयद्रावयत सर्वशः ॥३२॥
krodharaktekṣaṇā sā gaur hambhāra vadhana svanā |
viśvāmitrasya tat sainyaṃ vyadrāvayata sarvaśaḥ ||32||

Con gli occhi spalancati per l’ira, la vacca emettendo un forte muggito, le truppe di Vishvamitra totalmente disperdeva.

कशाग्र दण्डाभिहता काल्यमाना ततस ततः ।
करॊधा दीप्तेक्षणा करॊधं भूय एव समादधे ॥३३॥
kaśāgra daṇḍābhihatā kālyamānā tatas tataḥ |
krodhā dīptekṣaṇā krodhaṃ bhūya eva samādadhe ||33||

Colpita da bastoni e fruste ripetutamente muggendo, con gli occhi accesi d’ira di nuovo dava sfogo alla collera.

आदित्य इव मध्याह्ने करॊधा दीप्तवपुर बभौ ।
अङ्गारवर्षं मुञ्चन्ती मुहुर वालधितॊ महत ॥३४॥
āditya iva madhyāhne krodhā dīptavapur babhau |
aṅgāravarṣaṃ muñcantī muhur vāladhito mahat ||34||

Il suo corpo acceso d’ira appariva come il Sole di mezzogiorno, e una grande pioggia di carboni producendo dalla coda.

असृजत पह्लवान पुच्छाच छकृतः शबराञ शकान ।
मूत्रतश चासृजच्च चापि यवनान करॊधमूर्च्छिता ॥३५॥
asṛjat pahlavān pucchāc chakṛtaḥ śabarāñ śakān |
mūtrataś cāsṛjacc cāpi yavanān krodhamūrcchitā ||35||

Dal di dietro emetteva con lo sterco dei Pahlava, e con gli escrementi dei Shabara, e con l’urina emetteva degli Yavana, infiammata d’ira com’era.

पुण्ड्रान किरातान दरमिडान सिंहलान बर्बरांस तथा ।
तथैव दारदान मलेच्छान फेनतः सा ससर्ज ह ॥३६॥
puṇḍrān kirātān dramiḍān siṃhalān barbarāṃs tathā |
tathaiva dāradān mlecchān phenataḥ sā sasarja ha ||36||

E Pundra, e Kirata, e Dramida, e Simhala e barbari, quindi dei Darada e dei Mleccha dalla schiuma ella produceva.

तैर विषृष्टैर महत सैन्यं नाना मलेच्छ गणैस तदा ।
नानावरण संछन्नैर नानायुध धरैस तथा ॥३७॥
tair viṣṛṣṭair mahat sainyaṃ nānā mleccha gaṇais tadā |
nānāvaraṇa saṃchannair nānāyudha dharais tathā ||37||

Avendo prodotto un grande esercito con le schiere di vari popoli barbari, forniti di vari scudi di legno, armati di varie armi.

अवाकीर्यत संरब्धैर विश्वामित्रस्य पश्यतः ।
एकैकश च तदा यॊधः पञ्चभिः सप्तभिर वृतः ॥३८॥
avākīryata saṃrabdhair viśvāmitrasya paśyataḥ |
ekaikaś ca tadā yodhaḥ pañcabhiḥ saptabhir vṛtaḥ ||38||

Con furia si radunarono sotto gli occhi di Vishvamitra, e ciascuno dei suoi soldati, da cinque o da sette di loro, era coperto.

अस्त्रवर्षेण महता काल्यमानं बलं ततः ।
परभग्नं सर्वतस तरस्तं विश्वामित्रस्य पश्यतः ॥३९॥
astravarṣeṇa mahatā kālyamānaṃ balaṃ tataḥ |
prabhagnaṃ sarvatas trastaṃ viśvāmitrasya paśyataḥ ||39||

E con una grande pioggia di armi, e allora urlava il suo esercito, messo in rotta da ogni parte e tremando sotto gli occhi di Vishvamitra.

न च पराणैर वियुज्यन्ते के चित ते सैनिकास तदा ।
विश्वामित्रस्य संक्रुद्धैर वासिष्ठैर भरतर्षभ ॥४०॥
na ca prāṇair viyujyante ke cit te sainikās tadā |
viśvāmitrasya saṃkruddhair vāsiṣṭhair bharatarṣabha ||40||

O toro dei Bharata, allora nessuno dei soldati di Vishvamitra perdeva la vita, per mano dei furiosi soldati di Vasishtha.

विश्वामित्रस्य सैन्यं तु काल्यमानं तरियॊजनम ।
करॊशमानं भयॊद्विग्नं तरातारं नाध्यगच्छत ॥४१॥
viśvāmitrasya sainyaṃ tu kālyamānaṃ triyojanam |
krośamānaṃ bhayodvignaṃ trātāraṃ nādhyagacchata ||41||

L’esercito di Vishvamitra era urlante per tre yojana e lamentandosi scosso dal terrore non trovava salvezza.

दृष्ट्वा तन महद आश्चर्यं बरह्मतेजॊ भवं तदा ।
विश्वामित्रः कषत्रभावान निर्विण्णॊ वाक्यम अब्रवीत ॥४२॥
dṛṣṭvā tan mahad āścaryaṃ brahmatejo bhavaṃ tadā |
viśvāmitraḥ kṣatrabhāvān nirviṇṇo vākyam abravīt ||42||

Vedendo quel grande portento nato dalla forza del brahmana, allora Vishvamitra vergognandosi della natura degli kshatriya, disse queste parole:

धिग बलं कषत्रियबलं बरह्मतेजॊबलं बलम ।
बलाबलं विनिश्चित्य तप एव परं बलम ॥४३॥
dhig balaṃ kṣatriyabalaṃ brahmatejobalaṃ balam |
balābalaṃ viniścitya tapa eva paraṃ balam ||43||

“Vergogna alla forza degli kshatriya, la vera forza appartiene ai brahmana.” E accertata forza e debolezza pensando il tapas la suprema forza.

स राज्यस्फीतम उत्सृज्य तां च दीप्तां नृप शरियम ।
भॊगांश च पृष्ठतः कृत्वा तपस्य एव मनॊ दधे ॥४४॥
sa rājyasphītam utsṛjya tāṃ ca dīptāṃ nṛpa śriyam |
bhogāṃś ca pṛṣṭhataḥ kṛtvā tapasy eva mano dadhe ||44||

Abbandonando il suo prosperoso regno e la sua grande ricchezza di re, e gettando alle spalle i suoi beni, pose mente al tapas.

स गत्वा तपसा सिद्धिं लॊकान विष्टभ्य तेजसा ।
तताप सर्वान दीप्तौजा बराह्मणत्वम अवाप च ।
अपिवच च सुतं सॊमम इन्द्रेण सह कौशिकः ॥४५॥
sa gatvā tapasā siddhiṃ lokān viṣṭabhya tejasā |
tatāpa sarvān dīptaujā brāhmaṇatvam avāpa ca |
apivac ca sutaṃ somam indreṇa saha kauśikaḥ ||45||

Egli raggiunta la perfezione col tapas, spaventando i mondi col suo splendore, e tormentava tutti col suo acceso splendore, e divenne un brahmana, il figlio di Kushika beveva il soma spremuto assieme a Indra.”

Articolo precedenteStoria di Vasishtha 172
Articolo successivoLa storia di Kalmashapada 174
ARTICOLI CORRELATI

Ultime entrate

Il parere di Drona 202

Il parere di Bishma 201

Il parere di Karna 200

Il parere di Duryodhana 199

Commenti