4.4 C
Milano
venerdì, Dicembre 9, 2022
spot_img
HomeAdi ParvaMatrimonio tra Pandu e Madri 113

Matrimonio tra Pandu e Madri 113

SAMBHAVA PARVA
(Il libro delle nascite)

SEZIONE 113
Matrimonio tra Pandu e Madri

वैशम्पायन उवाच ।
ततः शान्तनवो भीष्मो राज्ञः पाण्डोर्यशस्विनः ।
विवाहस्यापरस्यार्थे चकार मतिमान् मतिम् ॥१॥
vaiśampāyana uvāca |
tataḥ śāntanavo bhīṣmo rājñaḥ pāṇḍoryaśasvinaḥ |
vivāhasyāparasyārthe cakāra matimān matim ||1||

Vaishampayana disse: “Qualche tempo dopo, il figlio di Shamtanu, l’intelligente Bhishma, pensò di fare sposare Pandu con una seconda moglie.

सोऽमात्यैः स्थविरैः सार्धं ब्राह्मणैश्च महर्षिभिः ।
बलेन चतुरङ्गेण ययौ मद्रपतेः पुरम् ॥२॥
so’mātyaiḥ sthaviraiḥ sārdhaṃ brāhmaṇaiśca maharṣibhiḥ |
balena caturaṅgeṇa yayau madrapateḥ puram ||2||

Accompagnato dagli anziani ministri. brahmana e maharishi, e con un esercito dei quattro tipi si recò nella capitale del re di Madra.

तमागतमभिश्रुत्य भीष्मं वाह्रीकपुङ्गवः ।
प्रत्युद्गम्यार्चयित्वा च पुरं प्रावेशयन्नृपः ॥३॥
tamāgatamabhiśrutya bhīṣmaṃ vāhrīkapuṅgavaḥ |
pratyudgamyārcayitvā ca puraṃ prāveśayannṛpaḥ ||3||

Il migliore di Valhika, avendo saputo della sua venuta, uscì per riceverlo con ogni onore e anche quel re entrò nella sua capitale.

दत्त्वा तस्यासनं शुभ्रं पाद्यमयं तथैव च।
मधुपर्कं च मद्रेशः पप्रच्छागमनेऽर्थिताम्॥४॥
dattvā tasyāsanaṃ śubhraṃ pādyamayaṃ tathaiva ca |
madhuparkaṃ ca madreśaḥ papracchāgamane’rthitām ||4||

Il re di Madra, dopo avergli dato un seggio bianco, acqua per lavargli i piedi e Arghya, chiese il motivo della sua venuta.

तं भीष्मः प्रत्युवाचेदं मद्रराजं कुरूद्वहः ।
आगतं मां विजानीहि कन्यार्थिनमरिन्दम ॥५॥
taṃ bhīṣmaḥ pratyuvācedaṃ madrarājaṃ kurūdvahaḥ |
āgataṃ māṃ vijānīhi kanyārthinamarindama ||5||

Il sostenitore dell’onore dei Kuru, Bhishma rispose al re di Madra: “O castigatore di nemici, sappi che sono venuto per una fanciulla.

श्रूयते भवतः साध्वी स्वसा माद्री यशस्विनी ।
तामहं वरयिष्यामि पाण्डोरर्थे यशस्विनीम् ॥६॥
śrūyate bhavataḥ sādhvī svasā mādrī yaśasvinī |
tāmahaṃ varayiṣyāmi pāṇḍorarthe yaśasvinīm ||6||

Abbiamo sentito che hai un’illustre e casta sorella di nome Madri, Questa illustre fanciulla è stata scelta per Pandu.

युक्तरूपो हि सम्बन्धे त्वं नो राजन् वयं तव।
एतत् संचिन्त्य मद्रेश गृहाणास्मान् यथाविधि।।७।।
yuktarūpo hi sambandhe tvaṃ no rājan vayaṃ tava |
etat saṃcintya madreśa gṛhāṇāsmān yathāvidhi ||7||

O re, tu sei in ogni modo degno di alleanza con noi e anche noi siamo degni di te. O re di Madra, considerando tutto questo, accettaci per diritto”.

तमेवंवादिनं भीष्मं प्रत्यभाषत मद्रपः ।
न हि मेऽन्यो वरस्त्वत्तः श्रेयानिति मतिर्मम ॥८॥
tamevaṃvādinaṃ bhīṣmaṃ pratyabhāṣata madrapaḥ |
na hi me’nyo varastvattaḥ śreyāniti matirmama ||8||

Essendo stato così apostrofato da Bhishma, il re di Madra rispose: “Secondo me non c’è altro sposo migliore di uno della tua famiglia.

La dote

पूर्वैः प्रवर्तितं किंचित् कुलेऽस्मिन् नृपसत्तमैः ।
साधु वा यदि वासाधु तन्नातिक्रान्तमुत्सहे ॥९॥
pūrvaiḥ pravartitaṃ kiṃcit kule’smin nṛpasattamaiḥ |
sādhu vā yadi vāsādhu tannātikrāntamutsahe ||9||

Ma c’è un’usanza nella nostra famiglia, sempre osservata da tutti i migliori dei nostri re, che sia buona o cattiva, non posso trasgredirlo.

व्यक्तं तद् भवतश्चापि विदितं नात्र संशयः ।
न च युक्तं तथा वक्तुं भवान् देहीति सत्तम ॥१०॥
vyaktaṃ tad bhavataścāpi viditaṃ nātra saṃśayaḥ |
na ca yuktaṃ tathā vaktuṃ bhavān dehīti sattama ||10||

Essa è ben nota e non c’è dubbio che sia nota anche a te, o uomo eccellente, quindi, non è giusto che tu dica: “Concedi tua sorella”.

कुलधर्मः स नो वीर प्रमाणं परमं च तत् ।
तेन त्वां न ब्रवीम्येतदसंदिग्धं वचोऽरिहन् ॥११॥
kuladharmaḥ sa no vīra pramāṇaṃ paramaṃ ca tat |
tena tvāṃ na bravīmyetadasaṃdigdhaṃ vaco’rihan ||11||

O eroe, è consuetudine della nostra famiglia ricevere tributi, pertanto, non posso darti alcuna assicurazione in merito alla tua richiesta.

तं भीष्मः प्रत्युवाचेदं मद्रराजं जनाधिपः ।
धर्म एष परो राजन् स्वयमुक्तः स्वयम्भुवा ॥१२॥
taṃ bhīṣmaḥ pratyuvācedaṃ madrarājaṃ janādhipaḥ |
dharma eṣa paro rājan svayamuktaḥ svayambhuvā ||12||

Bhishma disse al re di Madra: “O re, questo è un grande dharma, il nato da sé in persona l’ha detto.

नात्र कश्चन दोषोऽस्ति पूर्वैर्विधिरयं कृतः ।
विदितेयं च ते शल्य मर्यादा साधुसम्मता ॥१३॥
nātra kaścana doṣo’sti pūrvairvidhirayaṃ kṛtaḥ |
viditeyaṃ ca te śalya maryādā sādhusammatā ||13||

I tuoi antenati hanno osservato questa usanza, in essa non c’è nessun difetto da trovare. O Shalya, è risaputo che questa usanza ha l’approvazione dei Sadhu”.

इत्युक्त्वा स महातेजाः शातकुम्भं कृताकृतम् ।
रत्नानि च विचित्राणि शल्यायादात् सहस्रशः ॥१४॥
ityuktvā sa mahātejāḥ śātakumbhaṃ kṛtākṛtam |
ratnāni ca vicitrāṇi śalyāyādāt sahasraśaḥ ||14||

Detto questo, quel figlio molto splendente di Ganga diede a Shalya molto oro, sia coniato che non coniato,

गजानश्वान् रथांश्चैव वासांस्याभरणानि च ।
मणिमुक्ताप्रवालं च गाङ्गेयो व्यसृजच्छुभम् ॥१५॥
gajānaśvān rathāṃścaiva vāsāṃsyābharaṇāni ca |
maṇimuktāpravālaṃ ca gāṅgeyo vyasṛjacchubham ||15||

pietre preziose di vari colori, elefanti, cavalli e carri, molta stoffa e molti ornamenti, molte gemme, perle e coralli.

तत् प्रगृह्य धनं सर्वं शल्यः सम्प्रीतमानसः ।
ददौ तां समलंकृत्य स्वसारं कौरवर्षभ ॥१६॥
tat pragṛhya dhanaṃ sarvaṃ śalyaḥ samprītamānasaḥ |
dadau tāṃ samalaṃkṛtya svasāraṃ kauravarṣabha ||16||

Dunque Shalya riceve tutte queste ricchezze, quindi regala sua sorella addobbata di gioielli a quel leone della razza Kuru.

स तां माद्रीमुपादाय भीष्मः सागरगासुतः ।
आजगाम पुरीं धीमान् प्रविष्टो गजसाह्वयम् ॥१७॥
sa tāṃ mādrīmupādāya bhīṣmaḥ sāgaragāsutaḥ |
ājagāma purīṃ dhīmān praviṣṭo gajasāhvayam ||17||

Il figlio di colei che scorre verso l’oceano, l’intelligente Bhishma, portando con sé Madri, tornò nella capitale, nella città degli elefanti.

तत इष्टेऽहनि प्राप्ते मुहूर्ते साधुसम्मते ।
जग्राह विधिवत् पाणिं मात्र्याः पाण्डुनराधिपः ॥१८॥
tata iṣṭe’hani prāpte muhūrte sādhusammate |
jagrāha vidhivat pāṇiṃ mātryāḥ pāṇḍunarādhipaḥ ||18||

Il re Pandu, in un giorno propizio e nel muhurta indicato dai sadhu, nella debita forma accettò la mano di Madri.

ततो विवाहे निर्वृत्ते स राजा कुरुनन्दनः ।
स्थापयामास तां भार्यां शुभे वेश्मनि भाविनीम् ॥१९॥
tato vivāhe nirvṛtte sa rājā kurunandanaḥ |
sthāpayāmāsa tāṃ bhāryāṃ śubhe veśmani bhāvinīm ||19||

Dopo il compimento del matrimonio, quel re, discendente della razza Kuru, stabilì la sua bella moglie in bei palazzi.

स ताभ्यां व्यचरत् साधु भार्याभ्यां राजसत्तमः ।
कुन्त्या माझ्या च राजेन्द्रो यथाकामं यथासुखम् ॥२०॥
sa tābhyāṃ vyacarat sādhu bhāryābhyāṃ rājasattamaḥ |
kuntyā mājhyā ca rājendro yathākāmaṃ yathāsukham ||20||

O re dei re, quel migliore dei re, allora con le sue due mogli, a suo piacimento si abbandonava ai godimenti.

La marcia militare

ततः स कौरवो राजा विहृत्य त्रिदशा निशाः ।
जिगीषया महीं पाण्डुनिरक्रामत् पुरात् प्रभो ॥२१॥
tataḥ sa kauravo rājā vihṛtya tridaśā niśāḥ |
jigīṣayā mahīṃ pāṇḍunirakrāmat purāt prabho ||21||

O re, trascorsi trenta giorni quel re Kuru, il signore Pandu, partì dalla sua capitale per conquistare il mondo.

स भीष्मप्रमुखान् वृद्धानभिवाद्य प्रणम्य च।
धृतराष्ट्रं च कौरव्यं तथान्यान् कुरुसत्तमान्।
आमन्त्र्य प्रययौ राजा तैश्चैवाप्यनुमोदितः॥२२॥
sa bhīṣmapramukhān vṛddhānabhivādya praṇamya ca |
dhṛtarāṣṭraṃ ca kauravyaṃ tathānyān kurusattamān |
āmantrya prayayau rājā taiścaivāpyanumoditaḥ ||22||

Dopo aver salutato e essersi inchinato a Bhishma e altri anziani, e aver detto addio a Dhritarashtra e altri migliori dei Kuru, dopo aver ricevuto il loro permesso.

मङ्गलाचारयुक्ताभिराशीर्भिरभिनन्दितः ।
गजवाजिरथौघेन बलेन महतागमत् ॥२३॥
maṅgalācārayuktābhirāśīrbhirabhinanditaḥ |
gajavājirathaughena balena mahatāgamat ||23||

E aver eseguito tutti i riti di buon auspicio, benedetto da tutti, il re iniziò la sua grande campagna e accompagnato

स राजा देवगर्भाभो विजिगीषुर्वसुंधराम् ।
हृष्टपुष्टबलैः प्रायात् पाण्डुः शत्रूननेकशः ॥२४॥
sa rājā devagarbhābho vijigīṣurvasuṃdharām |
hṛṣṭapuṣṭabalaiḥ prāyāt pāṇḍuḥ śatrūnanekaśaḥ ||24||

da un grande esercito di elefanti, cavalli e carri. Quel rajadeva desiderava conquistare tutta la Terra.

कृतॊद्वाहस ततः पाण्डुर बलॊत्साह समन्वितः ।
जिगीषमाणॊ वसुधां ययौ शत्रून अनेकशः ॥२५॥
kṛtodvāhas tataḥ pāṇḍur balotsāha samanvitaḥ |
jigīṣamāṇo vasudhāṃ yayau śatrūn anekaśaḥ ||25||

Allora, essendosi sposato, Pandu possedendo un potente esercito, desiderando conquistare la Terra, attaccava nemici in gran numero.

पूर्वम आगस्कृतॊ गत्वा दशार्णाः समरे जिताः ।
पाण्डुना नरसिंहेन कौरवाणां यशॊभृता ॥२६॥
pūrvam āgaskṛto gatvā daśārṇāḥ samare jitāḥ |
pāṇḍunā narasiṃhena kauravāṇāṃ yaśobhṛtā ||26||

Raggiunti per primi i malvagi Dashrna, erano vinti da Pandu in battaglia, leone tra gli uomini, fonte di gloria per i Kuru.

ततः सेनाम उपादाय पाण्डुर नानाविध धवजाम ।
परभूतहस्त्यश्वरथां पदातिगणसंकुलाम ॥२७॥
tataḥ senām upādāya pāṇḍur nānāvidha dhvajām |
prabhūtahastyaśvarathāṃ padātigaṇasaṃkulām ||27||

Quindi Pandu raccolto l’esercito formato da moltissimi stendardi, con tanti elefanti, cavalli e carri, e pieno di schiere di fanti.

आगस्कृत सर्ववीराणां वैरी सर्वमहीभृताम ।
गॊप्ता मगध राष्ट्रस्य दार्वॊ राजगृहे हतः ॥२८॥
āgaskṛt sarvavīrāṇāṃ vairī sarvamahībhṛtām |
goptā magadha rāṣṭrasya dārvo rājagṛhe hataḥ ||28||

Il malvagio nemico di tutti gli eroici abitanti dei monti, il protettore, il re Darva del regno dei Magadha fu ucciso nel palazzo reale.

ततः कॊशं समादाय वाहनानि बलानि च ।
पाण्डुना मिथिलां गत्वा विदेहाः समरे जिताः ॥२९॥
tataḥ kośaṃ samādāya vāhanāni balāni ca |
pāṇḍunā mithilāṃ gatvā videhāḥ samare jitāḥ ||29||

Quindi raccolto il tesoro, carri e truppe, Pandu raggiunta Mithila, sconfiggeva in battaglia i Videha.

तथा काशिषु सुह्मेषु पुण्ड्रेषु भरतर्षभ ।
सवबाहुबलवीर्येण कुरूणाम अकरॊद यशः ॥३०॥
tathā kāśiṣu suhmeṣu puṇḍreṣu bharatarṣabha |
svabāhubalavīryeṇa kurūṇām akarod yaśaḥ ||30||

O toro dei Bharata, quindi poi tra i Kashi, i Suhma e i Pundra, con valore e la forza del proprio braccio egli compiva la gloria dei Kuru.

तं शरौघमहाज्वालम अस्त्रार्चिषम अरिंदमम ।
पाण्डुपावकम आसाद्य वयदह्यन्त नराधिपाः ॥३१॥
taṃ śaraughamahājvālam astrārciṣam ariṃdamam |
pāṇḍupāvakam āsādya vyadahyanta narādhipāḥ ||31||

Da quell’uccisore di nemici come un grande fuoco di frecce acceso dalle armi, e dal fuoco di Pandu raggiunti bruciavano i sovrani della Terra.

ते ससेनाः ससेनेन विध्वंसितबला नृपाः ।
पाण्डुना वशगाः कृत्वा करकर्मसु यॊजिताः ॥३२॥
te sasenāḥ sasenena vidhvaṃsitabalā nṛpāḥ |
pāṇḍunā vaśagāḥ kṛtvā karakarmasu yojitāḥ ||32||

Quei re, forti coi loro eserciti, furono polverizzati dal suo esercito, da Pandu furono sottomessi e resi soggetti a tributi.

तेन ते निर्जिताः सर्वे पृथिव्यां सर्वपार्थिवाः ।
तम एकं मेनिरे शूरं देवेष्व इव पुरंदरम ॥३३॥
tena te nirjitāḥ sarve pṛthivyāṃ sarvapārthivāḥ |
tam ekaṃ menire śūraṃ deveṣv iva puraṃdaram ||33||

Tutti i principi Terra furono da lui tutti sconfitti, a lui pensavano come il solo guerriero, come è il Purandara tra i Deva.

तं कृताञ्जलयः सर्वे परणता वसुधाधिपाः ।
उपाजग्मुर धनं गृह्य रत्नानि विविधानि च ॥३४॥
taṃ kṛtāñjalayaḥ sarve praṇatā vasudhādhipāḥ |
upājagmur dhanaṃ gṛhya ratnāni vividhāni ca ||34||

A lui a mani giunte inchinandosi tutti quei sovrani della Terra, venivano portando ricchezze e gemme variegate.

मणिमुक्ता परवालं च सुवर्णं रजतं तथा ।
गॊरत्नान्य अश्वरत्नानि रथरत्नानि कुञ्जरान ॥३५॥
maṇimuktā pravālaṃ ca suvarṇaṃ rajataṃ tathā |
goratnāny aśvaratnāni ratharatnāni kuñjarān ||35||

E corallo, e perle preziose, e oro, e argento, e magnifiche vacche e splendidi cavalli, e preziosi carri ed elefanti.

खरॊष्ट्रमहिषांश चैव यच च किं चिद अजाविकम ।
तत सर्वं परतिजग्राह राजा नागपुराधिपः ॥३६॥
kharoṣṭramahiṣāṃś caiva yac ca kiṃ cid ajāvikam |
tat sarvaṃ pratijagrāha rājā nāgapurādhipaḥ ||36||

Cammelli, asini e bufali, e quanto possibile di capre e pecore, e tutto questo prendeva il re, il sovrano della città degli elefanti.

तद आदाय ययौ पाण्डुः पुनर मुदितवाहनः ।
हर्षयिष्यन सवराष्ट्राणि पुरं च गजसाह्वयम ॥३७॥
tad ādāya yayau pāṇḍuḥ punar muditavāhanaḥ |
harṣayiṣyan svarāṣṭrāṇi puraṃ ca gajasāhvayam ||37||

E questo portando Pandu tornava di nuovo, come un veicolo di gioia, rallegrandoli, ai propri domini e alla città degli elefanti.

शंतनॊ राजसिंहस्य भरतस्य च धीमतः ।
परनष्टः कीर्तिजः शब्दः पाण्डुना पुनर उद्धृतः ॥३८॥
śaṃtano rājasiṃhasya bharatasya ca dhīmataḥ |
pranaṣṭaḥ kīrtijaḥ śabdaḥ pāṇḍunā punar uddhṛtaḥ ||38||

Di Shamtanu, leone tra i re, e del saggio Bharata, il suono della fama svanito, da Pandu fu di nuovo risollevato.

ये पुरा कुरु राष्ट्राणि जह्रुः कुरु धनानि च ।
ते नागपुरसिंहेन पाण्डुना करदाः कृताः ॥३९॥
ye purā kuru rāṣṭrāṇi jahruḥ kuru dhanāni ca |
te nāgapurasiṃhena pāṇḍunā karadāḥ kṛtāḥ ||39||

Quelli che un tempo conquistarono i domini dei Kuru e loro ricchezze, da Pandu, il leone della città degli elefanti furono ridotti a tributo.

इत्य अभाषन्त राजानॊ राजामात्याश च संगताः ।
परतीतमनसॊ हृष्टाः पौरजानपदैः सह ॥४०॥
ity abhāṣanta rājāno rājāmātyāś ca saṃgatāḥ |
pratītamanaso hṛṣṭāḥ paurajānapadaiḥ saha ||40||

Così affermavano i re coi loro ministri riuniti, felici col cuore acceso, assieme ai cittadini e ai popolani.

परत्युद्ययुस तं संप्राप्तं सर्वे भीष्म पुरॊगमाः ।
ते नदूरम इवाध्वानं गत्वा नागपुरालयाः ॥४१॥
pratyudyayus taṃ saṃprāptaṃ sarve bhīṣma purogamāḥ |
te nadūram ivādhvānaṃ gatvā nāgapurālayāḥ ||41||

Gli andarono incontro con Bhishma in testa, mentre giungeva, tutti gli abitanti della città degli elefanti, non avendo fatto molta strada.

आवृतं ददृशुर लॊकं हृष्टा बहुविधैर जनैः ।
नाना यानसमानीतै रत्नैर उच्चावचैस तथा ॥४२॥
āvṛtaṃ dadṛśur lokaṃ hṛṣṭā bahuvidhair janaiḥ |
nānā yānasamānītai ratnair uccāvacais tathā ||42||

Felici videro il mondo coperto da moltissime genti, radunate sulle molte strade e con variegati gioielli.

हस्त्यश्वरथरत्नैश च गॊभिर उष्ट्रैर अथाविकैः ।
नान्तं ददृशुर आसाद्य भीष्मेण सह कौरवाः ॥४३॥
hastyaśvaratharatnaiś ca gobhir uṣṭrair athāvikaiḥ |
nāntaṃ dadṛśur āsādya bhīṣmeṇa saha kauravāḥ ||43||

Con elefanti, cavalli e preziosi carri, e vacche, e bufali e pecore, e non ne vedevano la fine i Kuru raggiungendolo assieme a Bhishma.

सॊ ऽभिवाद्य पितुः पादौ कौसल्यानन्दवर्धनः ।
यथार्हं मानयाम आस पौरजानपदान अपि ॥४४॥
so ‘bhivādya pituḥ pādau kausalyānandavardhanaḥ |
yathārhaṃ mānayām āsa paurajānapadān api ||44||

Prostratosi ai piedi del padre, dando gioia alla figlia di Kausalya e secondo il merito onorando anche i cittadini e il popolo.

परमृद्य परराष्ट्राणि कृतार्थं पुनरागतम ।
पुत्रम आसाद्य भीष्मस तु हर्षाद अश्रूण्य अवर्तयत ॥४५॥
pramṛdya pararāṣṭrāṇi kṛtārthaṃ punarāgatam |
putram āsādya bhīṣmas tu harṣād aśrūṇy avartayat ||45||

A lui che era ritornato con successo, avendo distrutto i regni nemici, al figlio avvicinandosi Bhishma, versava lacrime di gioia.

स तूर्यशतसंघानां भेरीणां च महास्वनैः ।
हर्षयन सर्वशः पौरान विवेश गजसाह्वयम ॥४६॥
sa tūryaśatasaṃghānāṃ bherīṇāṃ ca mahāsvanaiḥ |
harṣayan sarvaśaḥ paurān viveśa gajasāhvayam ||46||

Ed egli al suono di tamburi, e di una moltitudine di centinaia di trombe, tutti i cittadini rallegrando, entrava nella città degli elefanti.

Articolo precedenteDharma nasce tra i shudra 108
Articolo successivoDiscorso sul destino 89
ARTICOLI CORRELATI

Ultime entrate

Il parere di Drona 202

Il parere di Bishma 201

Il parere di Karna 200

Il parere di Duryodhana 199

Commenti