4.5 C
Milano
venerdì, Dicembre 9, 2022
spot_img
HomeAdi ParvaIl re concede una grazia ad Astika 56

Il re concede una grazia ad Astika 56

ASTIKA PARVA
(La storia di Astika)

SEZIONE 56
Il re concede una grazia ad Astika

जनमेजय उवाच ।
बालोऽप्ययं स्थविर इवावभाषते
नायं बालः स्थविरोऽयं मतो मे ।
इच्छाम्यहं वरमस्मै प्रदातुं
तन्मे विप्राः संविदध्वं यथावत् ॥१॥
janamejaya uvāca |
bālo:’pyayaṃ sthavira ivāvabhāṣate
nāyaṃ bālaḥ sthaviro:’yaṃ mato me |
icchāmyahaṃ varamasmai pradātuṃ
tanme viprāḥ saṃvidadhvaṃ yathāvat ||1||

Janamejaya disse: “Sebbene sia solo un fanciullo, costui parla come un anziano. Io voglio concedergli una grazia, o savi acconsentite tutti insieme a ciò.”

सदस्या ऊचुः ।
बालोऽपि विप्रो मान्य एवेह राज्ञा
यश्चाविद्वान्यश्च विद्वान्यथावत् ।
प्रसादयैनं त्वरितो नरेन्द्र
द्विजातिवर्यं सकलार्थसिद्धये ।
सर्वान्कामांस्त्वत्त एवार्हतेऽद्य
यथा च नस्तक्षक एति शीघ्रम् ॥२॥
sadasyā ūcuḥ |
bālo:’pi vipro mānya eveha rājñā
yaścāvidvānyaśca vidvānyathāvat |
prasādayainaṃ tvarito narendra
dvijātivaryaṃ sakalārthasiddhaye |
sarvānkāmāṃstvatta evārhate:’dya
yathā ca nastakṣaka eti śīghram ||2||

I Sadasya dissero: “Il giovane è un savio che merita onore dai re, che sia ignorante o grande sapiente, merita che i suoi desideri siano soddisfatti, ma non prima che Takshaka sia giunto rapidamente a noi.”

सौतिरुवाच ।
व्याहर्तुकामे वरदे नृपे द्विजं
वरं वृणीष्वेति ततोऽब्युवाच ।
होता वाक्यं नातिहृष्टान्तरात्मा
कर्मण्यस्मिंस्तक्षको नैति तावत् ॥३॥
sautiruvāca |
vyāhartukāme varade nṛpe dvijaṃ
varaṃ vṛṇīṣveti tato:’byuvāca |
hotā vākyaṃ nātihṛṣṭāntarātmā
karmaṇyasmiṃstakṣako naiti tāvat ||3||

Il Suta disse: “Il re, disposto a concedere un favore diceva al dvija: “Chiedi una grazia”. L’Hotri dispiaciuto, disse: “Takshaka non è ancora giunto a questo sacrificio.”

I sacerdoti officianti prendono tempo

जनमेजय उवाच ।
यथा चेदं कर्म समाप्यते मे
यथा च वै तक्षक एति शीघ्रम् ।
तथा भवन्तः प्रयतन्तु सर्वे
परं शक्त्या स हि मे विद्विषाणः ॥४॥
janamejaya uvāca |
yathā cedaṃ karma samāpyate me
yathā ca vai takṣaka eti śīghram |
tathā bhavantaḥ prayatantu sarve
paraṃ śaktyā sa hi me vidviṣāṇaḥ ||4||

Janamejaya disse: “Fai del tuo meglio per portare a termine la mia azione, esercita la tua forza, in modo che Takshaka possa venire qui senza ulteriori indugi, lui è il mio peggior nemico.

ऋत्विज ऊचुः ।
यथा शस्त्राणि नः प्राहुर्यथा शंसति पावकः ।
इन्द्रस्य भवने राजंस्तक्षको भयपीडितः ॥५॥
ṛtvija ūcuḥ |
yathā śastrāṇi naḥ prāhuryathā śaṃsati pāvakaḥ |
indrasya bhavane rājaṃstakṣako bhayapīḍitaḥ ||5||

I Ritvija dissero: “O re, come raccontato dagli shastra e come ci mostra il fuoco, Takshaka vive spaventato nella dimora di Indra.”

यथा सूतो लोहिताक्षो महात्मा
पौराणिको वेदितवान्पुरस्तात् ।
स राजानं प्राह पृष्टस्तदानीं
यथाहुर्विप्रास्तद्वदेतन्नृदेव ॥६॥
yathā sūto lohitākṣo mahātmā
paurāṇiko veditavānpurastāt |
sa rājānaṃ prāha pṛṣṭastadānīṃ
yathāhurviprāstadvadetannṛdeva ||6||

Il Suta disse: “Anche il mahatma il suta Lohitakshya, ben versato nei Purana, disse questo in precedenza. Interrogato dal re in quella occasione, gli raccontò ciò che aveva detto prima:

Janamejaya minaccia di bruciare Indra

पुराणमागम्य ततो ब्रवीम्यहं
दत्तं तस्मै वरमिन्द्रेण राजन् ।
वसेह त्वं मत्सकाशे सुगुप्तो
न पावकस्त्वां प्रदहिष्यतीति ॥७॥
purāṇamāgamya tato bravīmyahaṃ
dattaṃ tasmai varamindreṇa rājan |
vaseha tvaṃ matsakāśe sugupto
na pāvakastvāṃ pradahiṣyatīti ||7||

“O re, come riferiscono i Purana io ti dico che Indra gli ha garantito una grazia. “Vivi nascosto nella mia casa e il fuoco non ti potrà bruciare”.

एतच्छ्रुत्वा दीक्षितस्तप्यमान
आस्ते होतारं चोदयन्कर्म काले ।
होता च यत्तोऽस्याजुहावाथ मन्त्रै-
रथो महेन्द्रः स्वयमाजगाम ॥८॥
etacchrutvā dīkṣitastapyamāna
āste hotāraṃ codayankarma kāle |
hotā ca yatto:’syājuhāvātha mantrai-
ratho mahendraḥ svayamājagāma ||8||

Udite quelle parole, il re consacrato, sedeva esortando l’Hotri all’azione. E l’Hotri con impegno sacrificava con i mantra e allora Indra stesso si presentò.

विमानमारुह्य महानुभावः
सर्वैर्देवैः परिसंस्तूयमानः ।
बलाहकैश्चाप्यनुगम्यमानो
विद्याधरैरप्सरसां गणैश्च ॥९॥
vimānamāruhya mahānubhāvaḥ
sarvairdevaiḥ parisaṃstūyamānaḥ |
balāhakaiścāpyanugamyamāno
vidyādharairapsarasāṃ gaṇaiśca||9||

Quel potentissimo salì sul suo Vimana, seguito da nubi tonanti, celebrato da tutti i deva, dai Vidyadhara e dalle schiere delle Apsara.

तस्योत्तरीये निहितः स नागो
भयोद्विग्नः शर्म नैवाभ्यगच्छत् ।
ततो राजा मन्त्रविदोऽब्रवीत्पुनः
क्रुद्धो वाक्यं तक्षकस्यान्तमिच्छन् ॥१०॥
tasyottarīye nihitaḥ sa nāgo
bhayodvignaḥ śarma naivābhyagacchat |
tato rājā mantravido:’bravītpunaḥ
kruddho vākyaṃ takṣakasyāntamicchan ||10||

E nascosto nella sua veste il Naga pieno di paura, non si sentiva sicuro. Allora il re, desiderando la distruzione di Takshaka, parlò così ai sapienti del dharma.”

जनमेजय उवाच ।
इन्द्रस्य भवने विप्रा यदि नागः स तक्षकः ।
तमिन्द्रेणैव सहितं पातयध्यं विभावसौ ॥११॥
janamejaya uvāca |
indrasya bhavane viprā yadi nāgaḥ sa takṣakaḥ |
tamindreṇaiva sahitaṃ pātayadhyaṃ vibhāvasau ||11||

Janamejaya disse: “O savi, se quel Naga Takshaka si trova nella dimora di Indra, gettalo nel fuoco con Indra.

La fuga di Indra

सौतिरुवाच ।
जनमेजयेन राज्ञा तु नोदितस्तक्षकं प्रति ।
होता जुहाव तत्रस्थं तक्षकं पन्नगं तथा ॥१२॥
sautiruvāca |
janamejayena rājñā tu noditastakṣakaṃ prati |
hotā juhāva tatrasthaṃ takṣakaṃ pannagaṃ tathā ||12||

Il Suta disse: “Così esortati dal re Janamejaya, gli Hotri versarono ripetutamente libagioni, chiamando il serpente Takshaka per nome che allora si trovava lì.

हूयमाने तथा चैव तक्षकः सपुरन्दरः ।
आकाशे ददृशे तत्र क्षणेन व्यथितस्तदा ॥१३॥
hūyamāne tathā caiva takṣakaḥ sapurandaraḥ |
ākāśe dadṛśe tatra kṣaṇena vyathitastadā ||13||

Mentre le libagioni venivano versate nel fuoco, Takshaka con Indra, ansioso e afflitto, per un attimo divenne visibile nel cielo.

पुरन्दरस्तु तं यज्ञं दृष्ट्वोरुभयमाविशत्।
हित्वा तु तक्षकं त्रस्तः स्वमेव भवनं ययौ ॥१४॥
purandarastu taṃ yajñaṃ dṛṣṭvorubhayamāviśat|
hitvā tu takṣakaṃ trastaḥ svameva bhavanaṃ yayau ||14||

Alla vista di quel sacrificio, Purandara pieno di paura respinse Takshaka e si affrettò a tornare a casa.

इन्द्रे गते तु राजेन्द्र तक्षको भयमोहितः ।
मन्त्रशक्त्या पावकार्चिस्समीपमवशो गतः ॥१५॥
indre gate tu rājendra takṣako bhayamohitaḥ |
mantraśaktyā pāvakārcissamīpamavaśo gataḥ ||15||

Alla partenza di Indra, il re Takshaka, terrorizzato, fu portato vicino al fuoco in virtù dei mantra.”

Intromissione dei sacerdoti

ऋत्विज ऊचुः ।
अयमायाति तूर्णं स तक्षकस्ते वशं नृप ।
श्रूयतेऽस्य महान्नादो नदतो भैरवं रवम् ॥१६॥
ṛtvija ūcuḥ |
ayamāyāti tūrṇaṃ sa takṣakaste vaśaṃ nṛpa |
śrūyate:’sya mahānnādo nadato bhairavaṃ ravam ||16||

I Ritvija dissero: “O sovrano, Takshaka veloce giunge in tuo potere, udite il grande urlo di terrore che lui emette terrorizzato.

नूनं मुक्तो वज्रभृता स नागो
भ्रष्टो नाकान्मन्त्रवित्रस्तकायः ।
घूर्णन्नाकाशे नष्टसंज्ञोऽभ्युपैति
तीव्रान्निश्वासान्निश्वसन्पन्नगेन्द्रः ॥१७॥
nūnaṃ mukto vajrabhṛtā sa nāgo
bhraṣṭo nākānmantravitrastakāyaḥ |
ghūrṇannākāśe naṣṭasaṃjño:’bhyupaiti
tīvrānniśvāsānniśvasanpannagendraḥ ||17||

Dunque cadrà il Naga abbandonato dal tonante, col corpo uncinato e trascinato dai mantra, agitandosi nell’aria, privo di conoscenza, precipita il re dei serpenti emettendo acuti sibili.

वर्तते तव राजेन्द्र कर्मैतद्विधिवत्प्रभो ।
अस्मै तु द्विजमुख्याय वरं त्वं दातुमर्हसि ॥१८॥
vartate tava rājendra karmaitadvidhivatprabho |
asmai tu dvijamukhyāya varaṃ tvaṃ dātumarhasi ||18||

O potente, questa tua cerimonia è rettamente compiuta, ora puoi concedere a questo eccellente dvija il tuo dono.”

La ricompensa

जनमेजय उवाच ।
बालाभिरूपस्य तवाप्रमेय
वरं प्रयच्छामि यथानुरूपम् ।
वृणीष्व यत्तेऽभिमतं हृदि स्थितं
तत्ते प्रदास्याम्यपि चेददेयम् ॥१९॥
janamejaya uvāca |
bālābhirūpasya tavāprameya
varaṃ prayacchāmi yathānurūpam|
vṛṇīṣva yatte:’bhimataṃ hṛdi sthitaṃ
tatte pradāsyāmyapi cedadeyam ||19||

Janamejaya disse: “O incommensurabile, dalle fattezze infantili, come da accordo ti concedo una grazia, scegli dunque quanto di più il tuo cuore desidera, anche se impropria io te lo concederò.”

सौतिरुवाच ।
पतिष्यमाणे नागेन्द्रे तक्षके जातवेदसि ।
इदमन्तरमित्येवं तदास्तीकोऽभ्यचोदयत् ॥२०॥
sautiruvāca |
patiṣyamāṇe nāgendre takṣake jātavedasi |
idamantaramityevaṃ tadāstīko:’bhyacodayat ||20||

Il suta disse: “Quando il re dei Naga, quel Takshaka stava cadendo nel fuoco che tutto divora, in quell’istante, Astika disse.

आस्तीक उवाच ।
वरं ददासि चेन्मह्यं वृणोमि जनमेजय ।
सत्रं ते विरमत्वेतन्न पतेयुरिहोरगाः ॥२१॥
āstīka uvāca |
varaṃ dadāsi cenmahyaṃ vṛṇomi janamejaya |
satraṃ te viramatvetanna pateyurihoragāḥ ||21||

Astika disse: “O Janamejaya, se vuoi concedermi una grazia, scelgo che questo tuo rito sia interrotto e che sia impedito che altri Uraga cadano nel fuoco.

एवमुक्तस्तदा तेन ब्रह्मन्पारिक्षितस्तु सः ।
नातिहृष्टमनाश्चेदमास्तीकं वाक्यमब्रवीत् ॥२२॥
evamuktastadā tena brahmanpārikṣitastu saḥ |
nātihṛṣṭamanāścedamāstīkaṃ vākyamabravīt ||22||

O brahmana, udite quelle parole, il re figlio di Parikshit, con il cuore affranto diceva ad Astika.

सुवर्णं रजतं गाश्च यच्चान्यन्मन्यसे विभो ।
तत्ते दद्यां वरं विप्र न निवर्तेत्क्रतुर्मम ॥२३॥
suvarṇaṃ rajataṃ gāśca yaccānyanmanyase vibho |
tatte dadyāṃ varaṃ vipra na nivartetkraturmama ||23||

“O savio, io ti darò oro, argento, vacche, e qualsiasi altra cosa tu desideri o potente, ma non interrompere il mio rito.”

आस्तीक उवाच ।
सुवर्णं रजतं गाश्च न त्वां राजन्वृणोम्यहम् ।
सत्रं ते विरमत्वेतत्स्वस्ति मातृकुलस्य नः ॥२४॥
āstīka uvāca |
suvarṇaṃ rajataṃ gāśca na tvāṃ rājanvṛṇomyaham |
satraṃ te viramatvetatsvasti mātṛkulasya naḥ ||24||

Astika disse: “O re, io non ti chiedo oro, argento o vacche. Si fermi questo sacrificio, per la fortuna dei parenti di nostra madre.”

सौतिरुवाच ।
आस्तीकेनैवमुक्तस्तु राजा पारिक्षितस्तदा ।
पुनःपुनरुवाचेदमास्तीकं वदतां वरः ॥२५॥
sautiruvāca |
āstīkenaivamuktastu rājā pārikṣitastadā |
punaḥpunaruvācedamāstīkaṃ vadatāṃ varaḥ ||25||

Il suta disse: “Udite le parole di Astika, il figlio di re Parikshit, ripetutamente disse ad Astika, a quel migliore degli oratori.

अन्यं वरय भद्रं ते वरं द्विज्वरोत्तम ।
अयाचत न चाप्यन्यं वरं स भृगुनन्दन ॥२६॥
anyaṃ varaya bhadraṃ te varaṃ dvijvarottama |
ayācata na cāpyanyaṃ varaṃ sa bhṛgunandana ||26||

“O migliore dei dvija, o benedetto, scegli un’altra grazia.” O discendente di Bhrigu, ma egli non chiese nessun altro favore.

ततो वेदविदस्तात सदस्याः सर्व एव तम् ।
राजानमूचुः सहिता लभतां ब्राह्मणो वरम् ॥२७॥
tato vedavidastāta sadasyāḥ sarva eva tam |
rājānamūcuḥ sahitā labhatāṃ brāhmaṇo varam ||27||

Quindi, tutti i Sadasya dotti nei Veda, che erano presenti, insieme dissero al re: “Che il brahmana riceva la grazia.”

ARTICOLI CORRELATI

Ultime entrate

Il parere di Drona 202

Il parere di Bishma 201

Il parere di Karna 200

Il parere di Duryodhana 199

Commenti